10 thói quen chơi Backgammon đáng rèn cho người mới

Trước lần gieo tiếp theo: 10 thói quen Backgammon đáng rèn luyện

Mỗi lần gieo xúc xắc trong Backgammon (cờ tào cáo) đều mở ra những lựa chọn — và mỗi lựa chọn hoặc xây nên một thế trận mạnh hơn, hoặc trao cho đối thủ một chút lợi thế. Mười thói quen dưới đây là những quyết định cụ thể, áp dụng cho từng nước đi, phân biệt người mới chỉ biết phản ứng theo xúc xắc với những người chơi chủ động định hình bàn cờ.

---

1. Luôn che quân lẻ trước mọi việc khác

Một quân đứng một mình trên bất kỳ ô nào là quân lẻ. Nó có thể bị đá. Trước khi cân nhắc bất kỳ nước đi nào khác, hãy tự hỏi mình có quân lẻ nào bị lộ không và lượt này có cho bạn cơ hội che chúng lại không.

Trắng có một quân đứng một mình ở ô 14 — một quân lẻ. Đen ở ô 15 có thể đá nó nếu gieo được 1. Xúc xắc ra 1 và 5. Trước khi Trắng tính đến bất kỳ kế hoạch nào khác, câu hỏi là: có che được quân lẻ này không? Nếu có, che nó chính là nước đi nên chọn.

Che quân lẻ biến một điểm yếu thành một ô đã chiếm — ô chặn không cho đối thủ đi vào và là chỗ dựa vững chắc để tiến lên.

---

2. Ưu tiên chiếm ô hơn đi một quân lẻ

Khi có thể chọn giữa đưa hai quân vào cùng một ô mới hay đưa một quân đơn lẻ tiến lên, chiếm ô gần như luôn tốt hơn. Ô đã chiếm đóng góp lâu dài cho thế trận của bạn; một quân đứng một mình thì gặp nguy ngay lập tức.

Trắng có quân lẻ ở ô 20 và ô 21. Xúc xắc ra 2 và 1. Đi quân ở ô 21 lùi một bước về ô 20 sẽ ghép đôi chúng — vừa chiếm được ô vừa xóa được hai quân lẻ cùng lúc. Phương án còn lại (đưa một quân tiến xa hơn một mình) sẽ tạo ra quân lẻ thứ ba. Chiếm ô rõ ràng là lựa chọn tốt hơn.

Tìm cơ hội chiếm ô trước khi dùng xúc xắc cho những nước đi một quân là một trong những thói quen giá trị nhất trong trò chơi.

---

3. Sớm đưa quân phía sau lên

Hai quân nằm sâu trong lãnh thổ đối thủ lúc bắt đầu là những quân bị gò bó nhất của bạn. Trận đấu càng tiến triển, đối thủ càng khép kín sân nhà của họ — và thoát ra càng khó. Hãy đưa chúng lên khi đường còn thông.

Thế khai cuộc, Trắng gieo được 6 và 5. Gieo 6–5 từ thế ban đầu là một trong những cú gieo mở màn mạnh nhất — nó đưa một quân phía sau đi thẳng từ ô 0 đến ô 11, lập tức thoát khỏi vùng nguy hiểm. Người mới thường dùng cú gieo này cho chỗ khác, để các quân phía sau nằm im quá lâu.

Nếu không thể đưa quân phía sau thoát ra trong một lượt nào đó, hãy dùng xúc xắc để dựng mỏ neo — một ô an toàn có hai quân bên trong sân nhà của đối thủ — để việc vào lại được an toàn nếu sau này bạn bị đá.

---

4. Đừng bao giờ chất quá ba quân lên một ô

Hai quân là chiếm được ô. Ba quân là mức tối đa hợp lý — dư một quân. Quá ba quân thì những quân thừa nằm không: chúng không góp phần chiếm thêm ô nào, và lãng phí mọi số xúc xắc lẽ ra dùng để đi chúng. Một bàn cờ đầy những chồng quân cao xen giữa các khoảng trống là cấu trúc dẫn đến thua.

Trắng dồn tám quân ở ô 11 — thừa sáu quân. Sân nhà mới chỉ có hai ô được xây dựng. Chồng quân đó không thể cùng lúc chặn nhiều vị trí; những quân thừa bị đóng băng, chẳng đóng góp gì. Nếu rải chúng khắp sân nhà, Trắng đã có thể chiếm được bốn hoặc năm ô.

Khi thấy mình có từ năm quân trở lên trên một ô, hãy coi vài lượt tiếp theo là cơ hội để rải quân: dùng những lần gieo sắp tới để đưa các quân đó sang ô mới thay vì tiếp tục chồng lên.

---

5. Sớm giành những ô giá trị nhất

Không phải ô nào trên bàn cờ cũng như nhau. Ô ngoài cùng của sân nhà bạn — và ô tương ứng trong sân nhà đối thủ — là những vị trí có giá trị chiến lược cao nhất trên bàn cờ. Chiếm những ô này từ sớm tạo nền tảng vững chắc để kéo dài hàng rào về phía giữa bàn và hạn chế đáng kể lựa chọn của đối thủ.

Trắng đã chiếm ô 22 — vị trí ngoài cùng của sân nhà. Đen đã chiếm ô 1 — vị trí tương ứng bên phía họ. Giờ cả hai đều có một điểm tựa vững chắc trong sân nhà và một nền móng để dựng hàng rào vào trong. Ai chiếm được các ô liền nhau từ nền móng này trước sẽ có lợi thế lớn về vị trí.

Khi những ô then chốt này còn trống và xúc xắc cho phép, chiếm chúng gần như luôn là nước đi giá trị nhất trên bàn cờ.

---

6. Đá quân lẻ của đối thủ khi có thể

Khi đối thủ có một quân đứng một mình ở bất cứ đâu trên bàn cờ và xúc xắc của bạn đi vào được ô đó, đá nó gần như luôn là đúng. Đưa một quân lên thanh giữa khiến đối thủ mất trọn một lượt để vào lại và buộc họ quay về một vùng có thể nguy hiểm trên bàn cờ.

Đen có một quân đứng một mình ở ô 12. Trắng có năm quân ở ô 11 và có thể đá quân lẻ đó bằng một bước đi 1. Xúc xắc ra 1 và 4. Đá quân sẽ đưa quân Đen lên thanh giữa — ở lượt sau Đen phải vào lại trong sân nhà của Trắng, tốn trọn một nước chỉ để quay lại cuộc chơi. Trắng giành được nhịp và chiếm luôn ô 12.

Đá quân đặc biệt có giá trị khi sân nhà của đối thủ đang mạnh — quân bị đưa lên thanh giữa trong tình huống đó có thể rất khó vào lại được.

---

7. Dựng hàng rào từ một đầu ra ngoài

Hàng rào là một dãy ô đã chiếm liền nhau. Cách hiệu quả nhất để dựng nó là bắt đầu từ một đầu và kéo dài từng ô một. Bắt đầu từ vị trí ngoài cùng của sân nhà rồi xây vào trong sẽ tạo ra một bức tường tiến dần về phía giữa bàn — và mỗi ô mới thêm vào lại đẩy những quân bị kẹt xa khỏi chỗ an toàn hơn.

Trắng đã chiếm bốn ô liền nhau ở 15, 16, 17 và 18. Đen có một quân đứng một mình ở ô 19, không thể tiến về phía ô 0 nếu không nhảy qua bức tường đang lớn dần. Nếu Trắng kéo dài hàng rào sang cả ô 14 và ô 20, quân bị kẹt sẽ hoàn toàn bất động. Hàng rào lớn dần từ trong ra ngoài.

Một tập hợp các ô đã chiếm rời rạc với khoảng trống xen giữa không phải là hàng rào. Đối thủ có thể nhảy qua các khoảng trống. Chỉ những ô liền nhau mới tạo thành một bức tường chặn thật sự.

---

8. Giữ mỏ neo khi đang bị dẫn

Khi đối thủ dẫn trước rõ ràng trong thế đua, mỏ neo trong sân nhà của họ trở thành tài sản quan trọng nhất của bạn. Nó giữ bạn ở lại trong trận. Bỏ nó quá sớm — đưa hai quân mỏ neo chạy về nhà — thường biến một cuộc giằng co vị trí còn có thể thắng thành một cuộc chạy đua chắc thua.

Trắng giữ một mỏ neo ở ô 3 bên trong sân nhà của Đen. Đen đã chiếm bốn ô trong sân nhà. Trắng bị dẫn một chút, nhưng nhờ mỏ neo, bất kỳ quân Trắng nào bị đá ở chỗ khác đều vào lại an toàn. Mỏ neo cũng đe dọa đá mọi quân lẻ của Đen ở những ô gần đó — nó giữ cho Trắng vẫn nguy hiểm ngay cả khi đang tụt lại trong thế đua.

Hãy giữ mỏ neo cho đến khi bạn đã rút ngắn được khoảng cách trong thế đua, hoặc tìm được thời điểm rõ ràng để đưa cả hai quân mỏ neo thoát ra an toàn cùng lúc.

---

9. Đếm bước trước khi quyết định đua

Tổng số bước là tổng số bước cần để rút hết quân của bạn — khoảng cách đến lúc rút quân của từng quân, cộng lại. So tổng số bước của bạn với của đối thủ cho bạn biết một cách khách quan mình đang dẫn hay bị dẫn trong thế đua.

Quân của cả hai người rải khắp bàn cờ. Thế cờ trông khá cân bằng, nhưng tổng số bước có thể chênh lệch đáng kể. Trắng đếm số bước của mình: các quân ở ô 9, 11, 14, 16, 18 và 20, nhân với khoảng cách đến lúc rút quân (với Trắng là 24 trừ số ô). Đen cũng làm tương tự. Người có tổng số bước thấp hơn nên đua; người có tổng cao hơn nên giành giật để duy trì tiếp xúc.

Đếm nhanh tổng số bước trước khi chọn chiến lược là một trong những cách nhanh nhất để tránh chơi sai kiểu — đua khi lẽ ra nên giữ mỏ neo, hoặc giữ mỏ neo khi lẽ ra nên chạy.

---

10. Khi rút quân, dọn các ô thấp trước

Trong giai đoạn rút quân, hãy phân bổ số xúc xắc để rút quân khỏi những vị trí thấp nhất còn quân trước. Cách này giữ lại xúc xắc cho những lần rút lớn hơn về sau và giảm các nước đi lãng phí. Khi số trên xúc xắc lớn hơn ô cao nhất còn quân, luật cho phép rút quân từ ô đó — hãy tận dụng luật này, đừng lãng phí cú gieo để đi một quân tiến lên.

Trắng đang rút quân với các quân ở ô 18–23. Xúc xắc ra 6 và 3. Ô 23 có một quân — số 6 rút nó ra ngay. Ô 21 có một quân — số 3 rút nó ra. Cả hai số đều rút quân chính xác, đưa hai quân ra khỏi bàn chỉ trong một lượt. Rải quân thay vì dồn đống giúp cả hai viên xúc xắc góp phần rút quân ở hầu hết các lượt.

Tránh để khoảng trống trong sân nhà khi rút quân — một quân ở ô 23 mà giữa nó và ô 18 không có quân nào sẽ làm phí những lần gieo số nhỏ, vì buộc bạn phải đi quân bên trong sân nhà thay vì rút quân.

---

Kết hợp các thói quen lại với nhau

Những thói quen này bổ trợ cho nhau. Che quân lẻ, chiếm ô thay vì đi quân lẻ, sớm đưa quân phía sau lên, tránh chất quân, giành những vị trí then chốt, đá quân khi có thể, dựng hàng rào từ một đầu, giữ mỏ neo khi bị dẫn, đếm bước trước khi đua và rút quân hiệu quả. Không thói quen nào khó áp dụng khi đứng riêng — cái khó là giữ cho tất cả cùng hoạt động một lúc.

Cách nhanh nhất để rèn những thói quen này là áp dụng chúng. Chơi Backgammon trên Playboard — chế độ chơi một mình cho phép bạn luyện tập theo nhịp độ của riêng mình, không cần đăng ký.